{"id":10091,"date":"2022-01-14T09:59:53","date_gmt":"2022-01-14T08:59:53","guid":{"rendered":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/?p=10091"},"modified":"2022-01-14T09:59:54","modified_gmt":"2022-01-14T08:59:54","slug":"shqiperia-ne-krize-emigracioni-dhe-mungesa-e-investimeve-po-sjell-tkurrje-popullsie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/shqiperia-ne-krize-emigracioni-dhe-mungesa-e-investimeve-po-sjell-tkurrje-popullsie\/","title":{"rendered":"Shqip\u00ebria n\u00eb kriz\u00eb\/Emigracioni dhe mungesa e investimeve po sjell tkurrje popullsie"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fondi i Kombeve t\u00eb Bashkuara p\u00ebr F\u00ebmij\u00ebt (UNICEF) vuri n\u00eb dukje se, n\u00ebse nuk hartohen politika p\u00ebr t\u00eb adresuar emigracionin dhe shkall\u00ebn n\u00eb r\u00ebnie t\u00eb lindjeve, me shum\u00eb gjasa popullsia shqiptare do t\u00eb vazhdoj\u00eb t\u00eb bjer\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cEmigracioni i t\u00eb rinjve jo vet\u00ebm q\u00eb redukton n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pashmangshme dhe eksponenciale shkall\u00ebn komb\u00ebtare t\u00eb lindjeve, por edhe ka ndikuar negativisht n\u00eb ekonomi, mekanizmat e kujdesit social dhe modelet familjare, si dhe ka penguar rritjen dhe zhvillimin ekonomik duke g\u00ebrryer kapitalin shoq\u00ebror t\u00eb vendit\u201d thuhet n\u00eb analiz\u00ebn p\u00ebr situat\u00ebn e f\u00ebmij\u00ebve dhe adoleshent\u00ebve n\u00eb Shqip\u00ebri.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Studimet q\u00eb ka referuar UNICEF tregojn\u00eb se f\u00ebmij\u00ebt dhe prind\u00ebrit e shohin emigracionin si nj\u00eb zgjedhje pozitive. Vendimi i thuajse 60% t\u00eb maturant\u00ebve p\u00ebr t\u00eb studiuar jasht\u00eb vendit pasqyron jo vet\u00ebm vler\u00ebsimin q\u00eb kan\u00eb lidhur me perspektivat e tyre ekonomike, por edhe sistemin arsimor komb\u00ebtar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Gjat\u00eb periudh\u00ebs 2015 \u2013 2019, rritja e PBB-s\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri arriti nj\u00eb mesatare prej 3.26 p\u00ebr qind n\u00eb vit, megjithat\u00eb, rritja e t\u00eb ardhurave komb\u00ebtare nuk \u00ebsht\u00eb p\u00ebrkthyer n\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsimin e arsimit, sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb, ose mbrojtjes sociale, dhe qeverit\u00eb e nj\u00ebpasnj\u00ebshme nuk kan\u00eb investuar mjaftuesh\u00ebm n\u00eb sh\u00ebrbimet p\u00ebr f\u00ebmij\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Shpenzimet publike p\u00ebr arsimin arrit\u00ebn vet\u00ebm 3.4 p\u00ebr qind t\u00eb PBB-s\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri n\u00eb vitin 2020, q\u00eb \u00ebsht\u00eb m\u00eb pak se mesatarja e OECD-s\u00eb (5.4%) dhe BE-s\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Gjithashtu shpenzimet publike n\u00eb Sh\u00ebndet\u00ebsi si p\u00ebrqindje e PBB-s\u00eb arrit\u00ebn vet\u00ebm n\u00eb 3.2 p\u00ebr qind n\u00eb vitin 2020, nd\u00ebrsa shpenzimet n\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsi si p\u00ebrqindje e shpenzimeve totale buxhetore ishin me ulje.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Shqip\u00ebria u rendit e fundit n\u00eb indeksin Evropian p\u00ebr Sh\u00ebndetin e Konsumatorit n\u00eb vitin 2018, p\u00ebr shkak t\u00eb alokimit t\u00eb ul\u00ebt shp\u00ebrpjes\u00ebtimor t\u00eb burimeve drejt kujdesit sh\u00ebndet\u00ebsor par\u00ebsor (KSHP), ve\u00e7an\u00ebrisht p\u00ebr sh\u00ebndetin e n\u00ebn\u00ebs dhe f\u00ebmij\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kombet e Bashkuara n\u00ebp\u00ebrmjet UNICEF mendojn\u00eb se Shqip\u00ebria ka ende hap\u00ebsira p\u00ebr t\u00eb rritur t\u00eb ardhurat e disponueshme p\u00ebr f\u00ebmij\u00ebt, edhe n\u00eb kontekstin e r\u00ebnies s\u00eb PBB-s\u00eb p\u00ebr shkak t\u00eb COVID-19.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Aktualisht, Shqip\u00ebria mbledh taksa t\u00eb barasvlershme deri n\u00eb rreth 27.3 p\u00ebr qind t\u00eb PBB-s\u00eb s\u00eb saj kundrejt nj\u00eb mesatareje t\u00eb vendeve t\u00eb OECD-s\u00eb prej 34 p\u00ebr qind. Sipas Kombeve t\u00eb Bashkuara humbja e taksave n\u00ebp\u00ebrmjet tregut informal t\u00eb pun\u00ebs \u00ebsht\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr fush\u00eb e reform\u00ebs fiskale q\u00eb mund t\u00eb p\u00ebrdoret p\u00ebr p\u00ebrfitime direkte t\u00eb familjeve, ashtu si dhe rikuperimi i fondeve t\u00eb humbura nga korrupsioni dhe keq menaxhimi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Modelet e zhvillimit t\u00eb nj\u00eb vendi nuk do t\u00eb mund t\u00eb zbatohen n\u00ebse qeveria nuk investon tek grupet m\u00eb t\u00eb reja t\u00eb popullsis\u00eb p\u00ebr ti arsimuar p\u00ebr tiu siguruar nj\u00eb ambient q\u00eb t\u00eb rriten t\u00eb sh\u00ebndetsh\u00ebm.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Studimi i UNICEF referon se, ekzistojn\u00eb pak informacione rreth statusit t\u00eb sh\u00ebndetit mendor t\u00eb popullsis\u00eb, sidomos tek adoleshent\u00ebt. Megjithat\u00eb, rritja vjetore n\u00eb 60 p\u00ebr qind (nga 2016\u2013 2017) e grupmosh\u00ebs 0\u201314 vje\u00e7, q\u00eb kryen vizita t\u00eb sh\u00ebndetit mendor n\u00eb poliklinikat e bashkive, dhe rritja n\u00eb 89 p\u00ebr qind e vizitave spitalore p\u00ebr 0\u201324 vje\u00e7ar\u00ebt, e kombinuar me nj\u00eb shkall\u00eb t\u00eb lart\u00eb vet\u00ebvrasjeje prej 6.03 p\u00ebr 100,000 persona nga popullsia e grup mosh\u00ebs 10\u201324 vjet, duhet t\u00eb sh\u00ebrbej\u00eb si alarm p\u00ebr adresuar situat\u00ebn menj\u00ebher\u00eb, k\u00ebshillon UNICEF.\/Monitor<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fondi i Kombeve t\u00eb Bashkuara p\u00ebr F\u00ebmij\u00ebt (UNICEF) vuri n\u00eb dukje se, n\u00ebse nuk hartohen politika p\u00ebr t\u00eb adresuar emigracionin dhe shkall\u00ebn n\u00eb r\u00ebnie t\u00eb lindjeve, me shum\u00eb gjasa popullsia&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":10092,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"cybocfi_hide_featured_image":"","footnotes":""},"categories":[49],"tags":[],"class_list":["post-10091","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualitet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10091","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10091"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10091\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10093,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10091\/revisions\/10093"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10092"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10091"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10091"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10091"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}