{"id":5669,"date":"2021-08-25T12:21:05","date_gmt":"2021-08-25T10:21:05","guid":{"rendered":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/?p=5669"},"modified":"2021-08-25T12:21:06","modified_gmt":"2021-08-25T10:21:06","slug":"grate-nuk-mund-te-punonin-lejoheshin-ekzekutimet-publike-afganet-i-tremben-sundimit-brutal-te-talibaneve-qeverisja-talibane-bazohet-te-sheriati-cfare-nenkupton-sistemi-islamik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/grate-nuk-mund-te-punonin-lejoheshin-ekzekutimet-publike-afganet-i-tremben-sundimit-brutal-te-talibaneve-qeverisja-talibane-bazohet-te-sheriati-cfare-nenkupton-sistemi-islamik\/","title":{"rendered":"Grat\u00eb nuk mund t\u00eb punonin, lejoheshin ekzekutimet publike, afgan\u00ebt i tremben sundimit brutal t\u00eb taliban\u00ebve. \u201cQeverisja\u201d talibane bazohet te Sheriati, \u00e7far\u00eb n\u00ebnkupton sistemi islamik"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kur taleban\u00ebt mor\u00ebn n\u00ebn kontroll shumic\u00ebn e Afganistanit n\u00eb 1996, ata vun\u00eb n\u00eb zbatim nj\u00eb version t\u00eb rrept\u00eb t\u00eb Sheriatit, ose ligjit islamik. Bazuar n\u00eb interpretimin e tyre t\u00eb sistemit islamik t\u00eb qeverisjes, grate nuk lejoheshin t\u00eb punonin, nd\u00ebrsa lejoheshin ekzekutimet publike.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tani q\u00eb taleban\u00ebt kan\u00eb p\u00ebrs\u00ebri n\u00ebn kontroll vendin, afgan\u00ebt i tremben kthimit t\u00eb sundimit t\u00eb tyre brutal, p\u00ebr t\u00eb cilin taleban\u00ebt thon\u00eb se bazohet tek Sheriati. N\u00eb nj\u00eb intervist\u00eb ekskluzive me agjencin\u00eb e lajmeve Reuters jav\u00ebn e kaluar, komandanti i lart\u00eb taleban Waheedullah Hashimi shpjegoi se Afganistani nuk do t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb sistem demokratik.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cNuk ka p\u00ebrse t\u00eb diskutojm\u00eb se \u00e7far\u00eb lloj sistemi politik duhet t\u00eb aplikojm\u00eb n\u00eb Afganistan sepse \u00ebsht\u00eb e qart\u00eb. Do t\u00eb jet\u00eb ligji i Sheriatit dhe kaq,\u201d tha ai p\u00ebr Reuters.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u2019i hedhim nj\u00eb v\u00ebshtrim sistemin juridik t\u00eb fes\u00eb islame.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c7far\u00eb \u00ebsht\u00eb Sheriati?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u00eb arabisht, Sheriati do t\u00eb thot\u00eb \u201crruga drejt ujit,\u201d ose disa e interpretojn\u00eb si \u201cnj\u00eb rrug\u00eb q\u00eb duhet ndjekur\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sheriati \u00ebsht\u00eb praktika juridike q\u00eb rrjedh nga m\u00ebsimet e Kuranit, libri i shenjt\u00eb i fes\u00eb islame dhe m\u00ebsimeve t\u00eb Profetit Muhamed.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ai sh\u00ebrben si nj\u00eb kod i urdh\u00ebruar nga lart p\u00ebr jet\u00ebn e drejt\u00eb, morale dhe t\u00eb ndershme p\u00ebr mysliman\u00ebt dhe ofron udh\u00ebzime p\u00ebr nj\u00eb s\u00ebr\u00eb aspektesh t\u00eb jet\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Si praktikohet Sheriati?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Vendet q\u00eb respektojn\u00eb Sheriatin e praktikojn\u00eb n\u00eb nivele t\u00eb ndryshme n\u00eb sistemet e tyre juridike. Disa vende p\u00ebrdorin Sheriatin si ligjin e tyre komb\u00ebtar, por shumica e vendeve kan\u00eb sisteme t\u00eb p\u00ebrziera ligjore q\u00eb nd\u00ebrthurin nj\u00eb jurisprudenc\u00eb tradicionale islame dhe nj\u00eb kushtetut\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u00eb kushtetut\u00ebn e vitit 2004, element\u00ebt e Sheriatit u integruan n\u00eb kodin e qeverisjes s\u00eb Afganistanit.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kur taleban\u00ebt kontrollonin vendin nga 1996-2001, ata vendos\u00ebn nj\u00eb version ekstrem t\u00eb ligjit q\u00eb p\u00ebrfshinte nd\u00ebshkime brutale t\u00eb tilla si goditjet me gur\u00eb dhe gjymtime \u2013 veprime q\u00eb d\u00ebnoheshin nga grupet e t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ashtu si besimi i krishter\u00eb, feja islame ka sekte t\u00eb shumta, t\u00eb tilla si sunit\u00eb dhe shiit\u00ebt, t\u00eb cil\u00ebt ndahen m\u00eb tej n\u00eb n\u00ebnsekte. Ka dallime n\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn sesi secili sekt e interpreton Sheriatin ose jurisprudenc\u00ebn Islame.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A e mb\u00ebshtesin mysliman\u00ebt Sheriatin?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Disa sondazhe \u00e7ojn\u00eb n\u00eb p\u00ebrfundimin se mb\u00ebshtetja p\u00ebr k\u00ebt\u00eb stil qeverisjeje ndryshon shum\u00eb n\u00eb vendet muslimane. Tariq Ramadan, nj\u00eb profesor i studimeve bashk\u00ebkohore islamike n\u00eb Universitetin e Oksfordit, ka propozuar vendosjen e nj\u00eb moratoriumi mbi nd\u00ebshkimet me dhun\u00eb fizike n\u00eb vendet islame q\u00eb ndjekin Sheriatin e rrept\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Si do t\u00eb trajtohen tani grat\u00eb n\u00eb Afganistan n\u00ebn taleban\u00ebt?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u00eb vitin 1996, taleban\u00ebt vendos\u00ebn kufizime shum\u00eb t\u00eb rrepta ndaj grave afgane, t\u00eb cilat kryesisht ishin t\u00eb mbyllura n\u00eb sht\u00ebpi dhe nuk ishin n\u00eb gjendje t\u00eb dilnin nga banesa pa nj\u00eb shoq\u00ebrues mashkull; ato nd\u00ebshkoheshin me rrahje publike n\u00ebse nuk bindeshin.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Taleban\u00ebt koh\u00ebt e fundit kan\u00eb th\u00ebn\u00eb se do t\u00eb jen\u00eb m\u00eb t\u00eb moderuar n\u00eb lidhje me t\u00eb drejtat e grave. Sipas rrjetit BBC, z\u00ebdh\u00ebn\u00ebsi i taleban\u00ebve Zabihullah Mujahid deklaroi se grat\u00eb do t\u00eb lejohen t\u00eb marrin pjes\u00eb n\u00eb shoq\u00ebri n\u00ebse jetojn\u00eb sipas Sheriatit, duke shtuar se \u201cne do t\u00eb jemi t\u00eb k\u00ebnaqur dhe ato do t\u00eb jen\u00eb t\u00eb k\u00ebnaqura\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kur taleban\u00ebt mor\u00ebn n\u00ebn kontroll shumic\u00ebn e Afganistanit n\u00eb 1996, ata vun\u00eb n\u00eb zbatim nj\u00eb version t\u00eb rrept\u00eb t\u00eb Sheriatit, ose ligjit islamik. Bazuar n\u00eb interpretimin e tyre t\u00eb sistemit&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5670,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"cybocfi_hide_featured_image":"","footnotes":""},"categories":[33],"tags":[],"class_list":["post-5669","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bota"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5669","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5669"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5669\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5671,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5669\/revisions\/5671"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5670"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5669"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5669"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/parleralbania.com\/site\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5669"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}